Op dit kerkhof stond eens de kapel van de stad Nijenstede, gewijd aan de heilige Stephanus. Volgens geschiedschrijvers is dit heiligdom der christenen gesticht rond het jaar 750, door Pipijn opper-hofmeester van het Rijk der Franken. Men schrijft ook dat de ingewanden van bisschop Radbodus, overleden in 917 te Ootmarsum, in deze kerspelkerk zijn begraven. De stadsrechten van Nijenstede werden in 1362 verlegd naar het nabij gelegen kasteel op den Hardenberg, maar bisschop Jan van Arkel wilde dat men de doden bij de oude kerspelkerk van Nijenstede bleef begraven. Van de restanten van deze zeer oude kapel bouwde men in 1653 een schooltje op de Eiermarkt. Het kerkhof was gelegen aan de hanze-route naar Pruissen en grensde ten noorden aan de rivier de Vecht. Pas in het midden der vorige eeuw werd het kerkhof ommuurd.
 |
Na het hekje bij de ingang te zijn gepasseerd komt u in een laan van beukenbomen (?). Deze volgt u tot aan de negende boom. U bevindt zich nu op het oudste gedeelte van deze begraafplaats, hetgeen verdeeld is in 33 rijen met graven. Het oudste stuk eindigt bij boom 18. Het lager gelegen gedeelte achter de coniferen werd rond de eeuwwisseling aan het kerkhof toegevoegd. De 409 overgebleven zerken zijn bijna allemaal gericht op het oosten. Dit is de grote poort (het hekje is links). |
|
Op rij 17 (bij boom 9) vinden we o.a. de graven van de familie Van Riemsdijk: 1. Liggende zerk, sterk afgesleten en onleesbaar. 2. Een brede, liggende zerk met inscriptie in Romeinse kapitalen: ANNO 1716 DEN 10 MAIJ IS IN * DEN HEER ONTSL(apen) ...... * IOAN (van Borne) * BVRGEM(eester) (en karckmee)STER * TOT (Hardenbergh) * (oudt sijend 5)8 IAER ...... * ...... * ...... Een wapen (Van Borne) in een ovale omlijsting; ook deze zerk is sterk afgesleten. (het betreft hier verwalter-scholtus en burgemeester Jan van Borne). |
 |
 |
3. Een liggende zerk: RUSTPLAATS * JAN VAN BARNEVELD*BURGEMEESTER EN SECRETARIS * VAN AMBT HARDENBERG * GEB.TE RIJSSEN DEN 22 FEB.1839 * OVERL.TE STAD HARDENBERG * DEN 28 MEI 1885 4. Een liggende zerk, waarop een treurboom is afgebeeld: HIER RUST * CORNELIS JOHANNES VAN RIEMSDIJK * OUD BURGEMEESTER VAN STAD HARDENBERGH * WEDUWNAAR VAN CAROLINA JOHANNA CRULL * GEB: TE STAD HARDENBERGH 1 MEI 1810 * OVERL: TE AVEREEST 8 NOV: 1881. 5. Een liggende zerk, waarop in hoog reliëf het volle wapen van Van Riemsdijk, ondersteund door een zogenaamde arabesk in Louis-Seize-stijl. Terzijde van het schild twee griffioenen als schildhouders. HIER RUST ANTONI VAN RIEMSDIJK * BURGEMEESTER DER GEMEENTE HAVELTE * GEBOREN TE HARDENBERGH DEN 26 MAART 1845 * EN OVERLEDEN ALDAAR DEN 4 AUGUSTUS 1877 * ECHTGENOOT VAN HERMANNA SLINGENBERG. |
6. Een liggende zerk met daarop een voorstelling van de slang die zijn staart in de bek houdt, de zgn. oeroeboeros. HIER RUST * VROUWE * CAROLINA JOHANNA CRULL * ECHTGENOOTE VAN DEN HEER * CORNELIS JOHANNES VAN RIEMSDIJK * TE HARDENBERGH GEBOREN * DEN 20 JANUARIJ 1815 * EN OVERLEDEN DEN 20 JANUARIJ 1866.
7. Liggende zerk: OP DEN 31 MAART 1840 OVER * LEED TER STEDE HARDENBERGH * IN DEN OUDERDOM VAN RUIM 65 * JAREN DE WEL ED. ZEERG. HEER * A. VAN RIEMSDIJK MED. DOCTOR * LID DER PROVINCIALE COMMISSIE * VAN ONDERZOEK EN TOEVOOR * ZIGT DER GENEESKUNDE * DER STATEN VAN OVERIJSSEL * BURGEMEESTER DER GEMEENTE * AMBT HARDENBERGH OPENBAAR * NOTARIS ENZ. ENZ. * ECHTGENOOT VAN VROUWE A.C. SOETERS. Lager in een medaillon het wapen van Van Riemsdijk. (Antoni was aan het einde der XVIIIe eeuw secretaris van Stad Hardenberg, waar hij in 1805 van het stadhuis de eerste steen legde. In 1811 was hij de Maire, later burgemeester en secretaris van ambt en stad Hardenberg. Ook was hij de plaatselijke vroedmeester).
8. Liggende zerk: OP DEN 26 JUNIJ 1841 OVER * LEED TER STEDE HARDENBERGH * IN DEN OUDERDOM VAN 61 JAREN * VROUWE A.C. SOETERS WEDU * WE VAN WIJLEN DEN WELEDEL * ZEERG. HEER A. VAN RIEMSDIJK * MED. DOCTOR ENZ. ENZ. Aan de voet van de steen een medaillon, waarin een ruitvormig schild, waarop een kroon rust van 3 parels en op de zijden een fleuron. Het wapen is gevierendeeld: 1. en 4. waarschijnlijk een klauw van een roofvogel; 2. en 3. een lelie; over alles heen een hartschild, beladen met een aanziende ossenkop.
9. Liggende zerk; in hoog reliëf het wapen van Van Riemsdijk. HIER RUST DE HEER GERRIT WILLEM VAN RIEMSDIJK * IN LEVEN DOCTOR IN DE GENEES HEEL- EN VERLOSKUNDE EN LID VAN DEN * GENEESKUNDIGEN RAAD VOOR DE PROVINCIEN * OVERIJSSEL EN DRENTHE * ECHTGENOOT VAN * HERMANNA HENDRIKA CRULL * GEBOREN TE HARDENBERG DEN 20 APRIL 1815 * EN OVERLEDEN ALDAAR DEN 28 FEBRUARI 1891.
10. Een liggende zerk waarop een treurboom is afgebeeld. HIER RUST * VROUWE
HERMANNA HENDRIKA CRULL * WEDUWE Dr: G.W. VAN RIEMSDIJK * GEB: TE VENEBRUGGE
IN HANOVER 19 DEC: 1820 * OVERL: TE HARDENBERG 7 JAN: 1904.
Hierbij staat nog een klein steentje met de initialen van Gerrit Willem van
Riemsdijk
|
Bij boom 14 (rij 25) vinden we een sterk afgesleten, brede liggende zerk:
ASSYN WOLTERS * LUCAS ASSYES 1674 * ASSUERUS (van) DEN * MARRIENBERGH
..... VADER * DEN 7 DEC: 1699 * EN MOEDER ...... MAIJ 1700 * GESTOR(ve)
..... HIER * BEGRAE(ven) ..... IST De volgende steen op deze rij is het steentje met de Bourgondische letter ‘W'.
|
 |
Twee rijen verder (rij 27) wandelt u naar de allerudste zerken op dit kerkhof. De derde zerk vanaf de bomenrij betreft het graf van de familie Woelerts. Deze burgemeestersfamilie heeft grote invloed gehad in Hardenberg. Bij deze drie graven zien we een klein steentje met de initialen: "FWvR" (Frans Willem van Riemsdijk).
 |
 |
 |
| 1. Liggende zerk: Ao 1678 DEN 29 IANWA: * RIJ IS DEN EERBAREN ONT * FROMER WOELERDT WIL: * LEMS IN SIEN LEVEN BOR: * GEMEESTER ALHIER DIESER * STADT HARDENBERG IS GODT * SALICHLICK IN DEN HEEREN ONTSCHLAPEN. Lager een cirkel, waarbinnen een merk (een weerhaak, de einden beiden naar links omgeslagen, overschuin gekruist met een Latijns kruis). | 2. Een klein zerkje. ANNO 1656 DEN 15 NOVEMB. * IS GESTORFEN * WILLEM WOLERS. | 3. Een kleine zerk, liggend. ANNO 1656 * DEN 27 SEPTE(mber) * IS GEST(o)RFE(n) * WOELERT WOLERS. Een merk, staande weerhaak, waardoorheen naar schuin rechts gekruist een latijns kruis, tussen de letters W.W. |
|
Nadat u deze oude graven heeft bekeken loopt u terug naar de bomenrij en brengt u een bezoek aan het grote graf van de familie Boerrigter bij boom 18 (achter de coniferen). De familie Boerrigter ligt begraven in hun voormalige tuin. Deze werd in 1898 verkocht voor vergroting van het kerkhof. Binnen dit hekwerk ziet u de laatste authentieke grafkrans in trommel op dit kerkhof. |
 |
|
Bij de vierde conifeer vanaf de bomenrij ziet u aan uw rechterzijde het graf van Jan Hendrik Prenger, de man die op 8 maart 1945 zijn leven verloor voor onze vrijheid. |
|
|
Een zeer markante plaats op de begraafplaats wordt ingenomen door een grote treurwilg. Deze bevind zich in het nieuwste gedeelte van de begraafplaats, aan de kant van de Gamma. Indien u van hieruit richting de bekende bomenrij wandelt, ziet u de oorlogsgraven van de Stichting Commonwealth. Hier liggen Engelse, Canadese en Australische vliegeniers begraven die gesneuveld zijn tijdens WO-II. |
||
.jpg) |
.jpg) |
 |
.jpg) |
.jpg) .jpg) .jpg) |
|
.jpg)
Historische Vereniging Hardenberg en omgeving, Voorstraat 34, 7772 AD,
Hardenberg terug | activiteiten | bronnen | links | stamboom | zoeken in... | nieuws | home |
.jpg)
.jpg)